Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Nedir?

Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması, devletin güvenliği, milli savunma, dış ilişkiler, kamu düzeni ve kamu güvenliği ile ilgili görevlerde çalışacak veya çalışan kişilerin güvenilirliğini belirlemek için yapılan inceleme işlemleridir. Bu işlemler, 15 Temmuz 2016 tarihinde yaşanan darbe girişimi sonrasında daha da önem kazanmış ve 676 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile düzenlenmiştir.

Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması, ilgili kurum veya kuruluş tarafından talep edildiğinde, Emniyet Genel Müdürlüğü, Jandarma Genel Komutanlığı, Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanlığı, Sahil Güvenlik Komutanlığı ve Genelkurmay Başkanlığı tarafından yürütülür. Bu işlemler sırasında, kişinin kendisi, ailesi, akrabaları, iş arkadaşları, komşuları ve sosyal çevresi ile ilgili bilgi ve belgeler toplanır. Bu bilgi ve belgelerin doğruluğu ve güncelliği de kontrol edilir.

Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının sonucunda, kişiye olumlu veya olumsuz bir rapor verilir. Olumlu rapor alan kişi, güvenlik soruşturması veya arşiv araştırması istenen göreve atanabilir veya görevine devam edebilir. Olumsuz rapor alan kişi ise, bu göreve atanamaz veya görevinden alınabilir. Olumsuz raporun gerekçesi ise kişiye bildirilmez.

Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının amacı, devletin güvenliğini ve çıkarlarını korumak, terör örgütleri ve illegal yapılarla mücadele etmek, kamu hizmetinin etkinliğini ve kalitesini artırmak, kamu personelinin liyakatini ve ehliyetini sağlamaktır. Bu nedenle, bu işlemlere tabi tutulan kişilerin bu sürece anlayışla yaklaşmaları ve gerekli bilgi ve belgeleri eksiksiz olarak sunmaları gerekmektedir.